|
juni 2010 Meneer G.  Meneer G. is een boekje om warm en blij van te worden. Het gaat over een meneertje in een doodstil dorp, midden in een gortdroge woestijn. Op een dag doet meneer G. een beetje raar en loopt het dorp uit. Een week later komt hij terug met een bloembol die hij in het zand plant. Met deze bloem ga ik voor een beetje muziek zorgen, zegt hij. De mensen van het dorp verklaren meneer G. voor gek, want bloemen groeien niet in de woestijn en muziek maken doen ze al helemaal niet!
Meneer G. verzorgt zijn bloembol met liefde, dag en nacht. Uit de bol komt een sprietje. Het sprietje groeit en dan opeens gebeurt er iets ongelooflijks, waardoor de mensen uit het dorp een concert te horen krijgen zoals ze nog nooit hebben gehoord!
Met Pinksteren hield Claartje Kruijff een toespraak in de Dominicus over de muziek die ze vorig jaar op Pinkpop hoorde, over jonge musici die de geest kregen, die in hun eigen muziek geloofden en zich niet wilden verkopen aan de geldwolven van de commercie. Meneer G. krijgt ook de geest. Het hele dorp verklaart hem – hij is echt een roepende in de woestijn – voor gek, maar hij gelooft in zichzelf. Door zijn liefde en toewijding groeit de kleine bol uit tot iets groots. Iedereen roept dat het onmogelijk is, maar toch gebeurt het wonder en iedereen geniet ervan! Niet alleen het verhaal is prachtig, de tekeningen zijn dat ook. Het zijn cartoons: je moet erom lachen en ze zetten je aan het denken, zoals het plaatje waarop meneer G. de bloembol een glaasje wijn geeft… Heel soms ontmoet je een boek waar alles aan klopt. Ontmoeten? Een boek is toch geen mens? Klopt, maar toch! Meneer G. is een supergaaf boekje, klein maar fijn! Gustavo Roldán: Meneer G. ISBN 978-90-475-1180-9, Van Goor, € 9,99, vanaf 4 jaar. ----------------------------------------------------------------------------------------------------- mei 2010 Oorlogsgeheimen
 Deze maand is het 70 jaar geleden dat de Tweede Wereldoorlog begon en 65 jaar geleden dat hij eindigde. Een prachtig boek daarover is Oorlogsgeheimen van Jacques Vriens. Het speelt in een dorp in Zuid-Limburg, waar de oorlog in de beginjaren nog niet zo erg is. De elfjarige Tuur vindt het juist wel spannend als hij midden in de nacht naar de schuilkelder moet omdat er luchtalarm is. En dat is vaak, omdat de Engelse vliegtuigen die op weg naar Duitsland overvliegen, wel eens te vroeg hun bommen laten vallen. Als zijn buurmeisje Maartje, op wie hij verliefd is, ook maar bij hem in de schuilkelder zit.
De oorlog komt dichterbij als op een nacht zo’n vliegtuig door de Duitsers wordt neergehaald en ze op jacht gaan naar de piloot. Tuur ontdekt dat die piloot bij hen thuis op zolder zit. Natuurlijk moet dat geheim blijven! Maartje heeft ook een groot geheim. Maar als je zulke goede vrienden bent als Tuur en Maartje, vertel je elkaar je geheimen. Dan vertelt Maartje dat ze Joods is en uit Amsterdam komt; ze is dus ondergedoken bij de buren van Tuur. Supergevaarlijk, want hun overbuurman werkt met de Duitsers mee en hun meester op school ook! Het gaat lang goed, totdat…
Jacques Vriens ken je vast van de boeken over Meester Jaap en van veel andere boeken die op school spelen. Hij heeft zich zo goed ingeleefd in Tuur en Maartje dat je helemaal met hen kunt meevoelen, ook als je nog niet veel over de Tweede Wereldoorlog weet. Het boek is spannend, ontroerend en tenslotte ook verdrietig.
Als je het uit hebt, begrijp je allerlei dingen uit de oorlog beter, zoals wat NSB-ers en SS-ers waren, waarom veel voedsel op de bon was, dat je de Duitsers ook kon dwarszitten door net te doen alsof je met hen meewerkte, dat niet alle Duitse soldaten slechteriken waren, waarom de mensen van het verzet zo weinig vertelden en dat in sommige kerken zelfs het Mariabeeld in het verzet zat! Jacques Vriens: Oorlogsgeheimen, ISBN 978-90-475-0119-0, Van Holkema & Warendorf, € 12,95, vanaf 9 jaar.
---------------------------------------------------------------------------------------------------- maart/april 2010 Iep!
boek & film
 Iep! is een wondermooi verhaal over liefde en vrijheid, vasthouden en loslaten.
De vogelkenner Warre vindt onder een struik een wezentje dat half mens, half vogel is. Voorzichtig draagt hij het vogelmeisje naar huis. Daar proberen hij en zijn vrouw Tine haar met overstelpend veel liefde op te voeden tot een beschaafd meisje. Dat mislukt: ze is ontembaar. Ze leert wel een beetje praten maar kan van de klinkers alleen de i zeggen, zodat haar naam Vogeltje Viegeltje wordt. De langste zin die ze kan zeggen, is: Ik miet een bieteriemetje met pindekies. Tine naait een fladderjasje voor Viegeltje zodat niemand haar vleugels kan zien, maar toch vliegt ze op een dag weg: Het leek op schoolvliegslag, rugvliegslag, luchttrappelen. Overal waar Viegeltje neerstrijkt, willen de mensen haar houden, maar steeds vliegt ze er weer vandoor, zonder dag te zeggen. Het slot is ontroerend: Tine en Warre mogen Viegeltje verzorgen als ze een schot hagel door haar vleugels heeft gekregen, en laten haar tenslotte gaan, met als afscheidscadeau een gouden ringetje met Gieje ries erin gegraveerd. Zelfs Tine begrijpt dan dat Viegeltje alleen te redden is door haar los te laten: Viegeltjes kon je niet houden, behalve in je gedachten. Iep! is een sprankelend verhaal met veel humor dat in 1997 vierdubbel bekroond werd. Het doet een beetje denken aan het sprookje van De Chinese nachtegaal: wie schoonheid en vrijheid wil temmen, verliest haar juist. Nu is er ook de film Iep! en hoewel films naar een boek vaak tegenvallen, is dit ook al iets prachtigs. Wel anders dan het boek, vooral aan het slot, maar toch helemaal Iep! met veel typische Joke-van-Leeuwengrapjes erin: maf en lief tegelijk. Leuk om met het hele gezin (vanaf 4 jaar) naartoe te gaan! Joke van Leeuwen: Iep! ISBN 978-90-45110424, Querido, € 13,50. Het boek is geschikt voor mensen vanaf 9 jaar, maar de film al voor mensen vanaf 4 jaar. ---------------------------------------------- Februari 2010 Aisja
 Aisja heeft een dagenlange reis achter de rug. In haar eentje is ze naar het paleis van de sultan gelopen om hem iets te vragen. Maar de sultan heeft geen tijd voor kleine meisjes als Aisja.
Als er een man uit een zijdeur komt, zegt ze hem dat ze de sultan wil spreken. De man geeft haar weinig kans. Dan vertelt ze dat de mensen haar ook al voorspeld hadden dat de sultan nooit naar haar zou luisteren. In geen honderd jaar. Hij is alleen op macht en rijkdom uit. Hij laat zijn mensen honger lijden terwijl hij zijn pauwen vetmest.
De man luistert naar Aisja en biedt aan haar boodschap aan de sultan over te brengen. Dan vertelt ze over haar familie, een verhaal van oorlog en armoe, en dat ze de sultan wil vragen haar doofstomme broer in dienst te nemen.
De man schuift een ring van zijn vinger en geeft die aan Aisja: haar broer moet die ring meenemen als hij naar het paleis komt. Ik denk niet dat de sultan hem zal wegsturen.
Als de man het paleis weer in gaat, wil hij drie dagen niemand zien of spreken en niets eten of drinken. Hij bidt, denkt na over het meisje en over de spiegel die Allah hem voorgehouden heeft.
Misschien begrijp je intussen wie die man was: de sultan zelf! Wat denk je, zou hij veranderd zijn door zijn gesprek met het meisje? Zou hij nog steeds alleen op macht en rijkdom uit zijn? Dat kun je lezen in dit boek vol prachtige prenten waaraan je kunt zien dat Aisja in een Arabisch land woont.
Pieter van Oudheusden & Stefanie de Graef: Aisja, ISBN 978-90-58385710, De Eenhoorn, € 14,95, AVI 5, vanaf 6 jaar. ----------------------------------------------------------------------------------------- januari 2010 Zazoe is verliefd  Zazoe is een jongen uit een warm oosters land, dat zie je al aan de omslag van het boek. Als Zazoe bij zijn vader achterop een ezel naar de markt gaat, ziet hij een mooi meisje. Hij wordt op slag verliefd op haar en wil haar als cadeau de tien mooiste watermeloenen van hun oogst geven. Hij legt ze in een mand op zijn tulband en gaat op weg.
De weg is lang en de zon brandt. Zazoe ruilt vier meloenen voor een koe. Nu kan hij rijden. Als de koe doodmoe in elkaar zakt, ruilt hij vier meloenen voor een kameel, waar hij de koe en zichzelf op hijst. Maar ook de kameel zakt uitgeput in elkaar. Zazoe ruilt één meloen voor een olifant en daar hijst hij de koe, de kameel en zichzelf op. Maar die vracht is te zwaar voor de olifant. Tenslotte neemt Zazoe zelf alle drie de dieren op zijn nek! Als hij bij het huis van het meisje aankomt, is hij zó uitgeput en dorstig dat hij zijn laatste meloen helemaal opeet. Nu zit hij met lege handen voor de deur van het meisje. Maar Zazoe is vindingrijk en handig en dus komt het toch nog goed!
Het verhaal over Zazoe lijkt op een beroemd Arabisch volksverhaal waarin een man tenslotte drie lastdieren op zijn nek neemt omdat hij vindt dat het nu hún beurt is om gedragen te worden. Beide verhalen gaan over iemand die evenveel respect voor dieren heeft als voor mensen.
De prenten van het boek brengen je meteen in een oosterse sfeer van vroeger. Warme kleuren, lammetjes, apen en een slangenbezweerder in een stad vol krullerige hekken, peervormige torentjes en minaretten. Nergens een auto, fiets of reclame te bekennen. En toch geen valse romantiek maar vriendelijke humor. Een prachtig verhaal over liefde, doorzettingsvermogen en slimheid. Én over de waarde van een zelfgemaakt cadeau!
Quentin Gréban: Zazoe is verliefd, ISBN 978-90-8543-113-8, Columbus, € 11,50, vanaf 5 jaar.
december 2009 Helden!
Mensen die de wereld mooier maakten  Wanneer ben je een held? Als je scoort met voetballen? Als je het Junior Songfestival wint? Of misschien als je een poes uit de gracht redt? Als je het opneemt voor een kind in je klas dat gepest wordt? De twee laatste voorbeelden gaan een beetje in de richting van de twaalf hoofdpersonen uit Helden! Mensen die de wereld mooier maakten: zij maakten de wereld socialer, eerlijker, vriendelijker, minder oorlogszuchtig.
Er zijn bekende mensen bij, zoals Mahatma Ghandi, Nelson Mandela, Anne Frank en Barack Obama. Maar ook mensen die je misschien (nog) niet kent, zoals Anna Maria van Schurman, die 400 jaar geleden leefde. In haar tijd mochten meisjes niet doorleren. Maar Anna Maria was superslim en schreef in een artikel dat ze het daar niet mee eens was. De knapste koppen van die tijd moesten toegeven dat ze steengoede argumenten had. Zo werd zij het allereerste meisje dat aan een universiteit mocht studeren, al moest ze achter een gordijntje zitten omdat de jongens haar niet mochten zien! En ken je Aletta Jacobs, die er 90 jaar geleden voor zorgde dat niet alleen mannen maar ook vrouwen mochten stemmen bij verkiezingen? Elk hoofdstuk begint met het levensverhaal van zo iemand en dan zie je dat ze als kind vaak al onrecht tegenkwamen en zich daar kwaad over maakten. In hun latere leven zijn ze dat onrecht dan gaan bestrijden. Daar werden ze beroemd om, vaak tegen wil en dank, want ze hoefden niet zo nodig ‘held’ worden. Ze waren of zijn alleen heel inspirerend! Soms sprongen de tranen me in de ogen bij het lezen van die levensverhalen, zoals bij dat over Martin Luther King en Barack Obama. Het mooie van het boek is dat het na zo’n levensverhaal steeds over kinderen gaat die die held ontmoeten en dan zó onder de indruk raken dat ze mee willen helpen. Nog mooier is dat je ook hier en nu kunt meehelpen, want er is nog steeds ontzettend veel onrecht. Het maakt niet uit hoe oud of jong je bent: iedereen kan iets doen en samen sta je sterk! Het lied op de nieuwe cd van de Dominicus Smeltwater zegt het zo: Hoe klein of hoe groot je ook bent, het is de geest die samenstemt. Janny van der Molen: Helden! – mensen die de wereld mooier maakten, Ploegsma, ISBN 90-21667676, 400 p, € 29,95, 9+. Ook beide vorige boeken van Janny van der Molen zijn heel boeiend: Over engelen, goden en helden (Vlag & Wimpel 2008) en Het licht schijnt overal: Lieke’s Kinderboekentip van de Maand december 2008 en december 2007.
november 2009 Wat denk jij? Antwoorden op vragen waarop grote mensen geen antwoord weten  Wat denk jij: Moet je altijd gehoorzamen? Moet je alles kunnen zeggen? Wat is vrijheid eigenlijk? Denk je altijd wat je zelf wil? Waarom moet er iemand de baas zijn? Waarom bestaat de mens? Waarom gelooft de ene mens wel in God en de andere niet? Waarom doe je soms domme dingen? Is mooi zijn belangrijk? Wat is de zin van het leven als we toch doodgaan?
Ongelooflijk, wat een vragen! In het boek Wat denk jij? staan er nog veel meer. En elke vraag roept weer andere vragen op. Er staan ook antwoorden bij. Niet één antwoord, maar verschillende. Vaak zijn de antwoorden ook tegenstrijdig, want mensen kunnen daar heel verschillend over denken.
Neem de vraag: Waarom geloven sommige mensen in God? Daarbij staan verschillende antwoorden van grote mensen. Maar er staan ook antwoorden van kinderen bij: Hanna van 10 zegt: Als mij iets overkomt, zal God me misschien helpen…
Lisa van 9 zegt: Als God zou bestaan, zou er in de wereld niet zoveel lijden, ziekte en andere narigheid zijn. Senne van 11 zegt: Als ik bid, is het net alsof ik met God praat. En Camille van 11 zegt: Niet God, maar je mama heeft je geschapen! Al die kinderen hebben een eigen mening. Misschien verandert die mening nog wel eens door met anderen te praten. Want praten met anderen helpt je om beter te denken. ‘Het fijne van dit boek is dat het níet voorschrijft wát je moet denken, maar hoe je beter kunt gaan denken door verschillende meningen met elkaar te vergelijken. Het is dus geen leesboek, maar een kijk-, lees-, praat- en denkboek. Een boek om steeds te raadplegen als je ergens mee zit. Gelukkig valt er ook veel te lachen, want bij elke vraag staan grappige voorbeelden en cartoons. Gwenaëlle Boulet & Anne-Sophie Chilard, illustraties Pascal Lemaïtre: Wat denk jij?, Manteau/Van Goor, ISBN 90-47510369, € 18,95, 8+.
oktober 2009 Duivendrop
 Alexander is lid van een duivenvereniging. Hij heeft ook een eigen duif, Blanche. Saai, denk je misschien. Maar wat hij door Blanche meemaakt, is helemaal niet saai!
Op een dag komt Blanche niet terug. Als Alexander haar gaat zoeken, ontdekt hij dat ze over de hoge muur van een voormalige kazerne gevlogen is, naar een jongen daarachter die haar voert. De jongen mag niet praten met ‘iemand van de andere kant’. Daardoor wordt Alexander juist heel nieuwsgierig. Ondanks het verbod krijgen de jongens via de duif contact met elkaar. Eerst door propjes papier met berichten over de muur te schieten, later bedenken ze steeds slimmere dingen.
De jongen heet Jubes en de muur staat om de strenge geloofsgemeenschap waarin hij woont. Ze hebben er geen radio, televisie, krant en computer. Ze verbouwen hun eigen voedsel binnen de muren en hebben een eigen dropfabriekje. Er zijn wel wat boeken, maar veel woorden daarin worden doorgestreept om ‘de leugens eruit te halen’, zoals Jubes dat noemt. Jubes krijgt les van mensen uit de eigen gemeenschap en mag niet buiten de muren komen, want de buitenwereld is ‘slecht’. Toch wil Jubes dolgraag weten hoe die wereld buiten de muren eruit ziet. Hij heeft een Museum van Overgewaaide Spullen: een doos vol chipszakjes, snoeppapiertjes, blikjes, bierdopjes, plastic flesjes, stukjes krant en reclamefolder… En dan worden de jongens gesnapt door de bewaker van de geloofsgemeenschap. Zou Jubes nu nog kunnen ontsnappen, met hulp van Alexander? Het loopt vrij goed af, maar hoe, dat verklap ik niet.
Dirk Weber kreeg een Zilveren Griffel voor Duivendrop. En dat is dik verdiend, want het is een prachtig geschreven boek over vrijheid en onvrijheid, goed en kwaad. Het heeft een lange aanloop, maar dan wordt het ook heel spannend. Dirk Weber: Duivendrop, Querido, ISBN 90-45105826, € 12,95, 10+. ------------------------------------------------------------------------ zomer 2009 Voel je wat ik voel?
de 150 mooiste gedichten over gevoelens 
En ze voelt zich wat verloren
en ze zou wel willen horen
bij de rest, maar ja
ze zou niet weten hoe.
Ken je dit gevoel? Het komt uit het gedicht Verlegen van Karel Eykman en het staat in een prachtig nieuw boek vol gedichten over gevoelens: Voel je wat ik voel? Dit staat er bijvoorbeeld ook in, uit Een slechte bui van Nannie Kuiper: Soms als ik opsta, kan ik niet blij zijn.
Soms als ik opsta, ben ik al boos.
Zelfs als de anderen aardig voor mij zijn,
Blijft dat gevoel nog een hele poos. Het boek is ingedeeld in twaalf thema’s, elk met een dichtregel als titel, zoals Je gezicht is je eigen weerbericht (over gevoelens die er zomaar zijn, goede en slechte buien), Ik ben het warmste nestje waard (over geborgenheid), Ik leef zo klein op school (over school), Help! Wat kan ik blozen (over verliefdheid) en Wees maar niet bang voor de wind (over de natuur). Bij veel gedichten denk je verrast: ja, zó voelt het, maar zo mooi zou ik het zelf niet kunnen zeggen! De woorden van het gedicht maken je blij. Of je krijgt het gevoel dat je niet de enige bent die iets meemaakt.
Een gedicht kan ook troosten, zoals het gedicht van Willem Wilmink over gescheiden ouders waarbij het kind denkt dat het misschien zijn schuld is omdat hij niet lief genoeg was: Tot mijn twee ouders een keer zeiden:
Nooit heeft een kind de schuld gehad
als grote mensen scheiden. Voel je wat ik voel is een boek om steeds opnieuw in te bladeren, om in weg te dromen, over na te denken en over te praten. Ook als je geen grote lezer bent, vind je er altijd wel iets in dat je aanspreekt, dat past bij wat je zelf op een bepaald moment ook voelt maar misschien niet zo precies onder woorden kunt brengen. Jan van Coillie: Voel je wat ik voel? – de 150 mooiste gedichten over gevoelens, Davidsfonds/Infodok, ISBN 90-59082960, € 19,95, 8+. -------------------------------------------------------------------- mei 2009
Bang Mannetje en het kamishibai vertelkastje
 Een tijdje geleden is Bang Mannetje voorgelezen in de kindernevendienst van De Dominicus. De kinderen die erbij waren, hebben na het voorlezen gepraat over waar je bang voor bent en wat je kunt doen om minder bang te worden.
Bang Mannetje zou ook graag wat minder bang willen zijn. Hij belt de toverboom voor een afspraak. Maar de toverboom staat midden in het wilde woeste woud vol wilde woeste wezens. Op weg naar zijn afspraak komt Bang Mannetje al die griezels tegen, maar omdat de toverboom heeft gezegd dat die niets doen, is hij er niet bang voor. Als hij bij de toverboom komt, zegt de boom dat de wens van Bang Mannetje al in vervulling is gegaan en dat hij nu een Best Wel Dapper Mannetje is. Het grappige is dat Bang Mannetje denkt dat de toverboom hem dapper heeft gemaakt, maar als jij dit boek gelezen hebt, of als iemand het je voorgelezen heeft, dan begrijp je dat hij het helemaal zelf heeft gedaan! De spannende schilderingen van dit boek zijn extra mooi als je ze ziet in het kamishibai vertelkastje. Dat is een spannend houten kastje. Als je de deurtjes openklapt, is het opeens een prachtig theatertje! Daar kun je vertelplaten in schuiven. Dat zijn de prenten van zo’n prentenboek zonder de tekst. Die tekst staat namelijk achterop de prenten, dus wie achter het kastje staat, kan het voorlezen. Van Bang Mannetje is ook zo’n set vertelplaten gemaakt. Kamishibai is een Japans woord dat ‘papieren theater’ betekent. Natuurlijk kun je voor het vertelkastje ook zelf een verhaal schrijven en tekenen. Kijk maar op Youtube bij Kamishibai – Garrison: daar zie je kinderen hun eigen voorstelling geven.
Voor je eigen kamishibai-voorstelling teken je op vellen stevig tekenpapier van A3-formaat. Een verhaal voor peuters op 8 vellen; grotere kinderen kunnen een langer verhaal aan: 12 tot 16 vellen. Teken of schilder flink groot, dan kan je publiek het goed zien. Schuif de vellen in de goede volgorde in het kastje. De tekst die bij prent 1 hoort, plak je – in grote letters - achterop de titelprent. De tekst bij prent 2 achterop prent 1, enzovoort. Als je je prenten plastificeert, gaan ze langer mee. Fijne voorstelling gewenst!
Mathilde Stein & Mies van Hout: Bang Mannetje, Lemniscaat, ISBN 90-56377159, € 12,95, 4+. Set vertelplaten: € 24,95.
Kamishibai vertelkastje: € 49,95 via info@kleinekapitein.nl en in de kinderboekwinkel. ------------------------------------------------------------------------------------------ april 2009
Al zijn eendjes  Wat wil een hongerige vos die een eend ziet? Opeten natuurlijk! Dat probeert vos Lodewijk in Al zijn eendjes dan ook. De eend ontsnapt, maar het ei waarop ze zat te broeden blijft achter. Lodewijk neemt het ei mee naar huis om er roerei van te maken. Maar het ei komt uit en het eendenkuiken zegt: Mama! Waarop Lodewijk zegt: Nee, papa! Eigenlijk had hij willen zeggen: Ik eet je op! maar het eendenkuiken is zo lief dat hij dat niet over zijn hart kan verkrijgen.
Lodewijk noemt het kuikentje Oscar en gaat steeds meer voor vader spelen, hoe hard zijn maag ook knort. Als Oscar groot wordt en een vriendinnetje krijgt, hoopt Lodewijk dat ze ruzie krijgen, want dan vindt Oscar het vast niet erg als hij haar opeet. Maar ze krijgen geen ruzie. Ze krijgen vijf eieren en die komen allemaal uit… Lodewijk droomt van gebraden eend, maar stelt het opeten nog even uit, tot de kuikens groot zijn: dan hoef ik nooit meer honger te lijden. Lodewijk blijft maar uitstellen en tenslotte heeft hij een groot eendenvolk… Al zijn eendjes is een schitterend prentenboek over tweestrijd tussen honger en liefde. Voortdurend voel je de dreiging dat Lodewijk de eendjes zal opeten, maar tegelijk voel je ook met hem mee. Als Lodewijk tenslotte letterlijk onder de eendjes verdwijnt en sterft als een gelukkige eenden-aartsvader, is hij onsterfelijk aardig geworden! Het boek zet je aan het denken. Hoe moeilijk is het voor de vos om zich in te houden? Is de vos zielig omdat hij steeds zo’n honger heeft? Wat zou jij doen als jij die vos was? Het is dan toch je natuur om kippen en eenden te eten? Waarom zou je tegen je natuur ingaan? Christian Duda & Julie Friese: Al zijn eendjes, Gottmer, ISBN 978-90-25745158, € 13,95, 5+. ---------------------------------------------------------------------------------- februari/maart 2009 Als je dit leest, ben ik dood
 Sam, elf jaar, heeft leukemie. Hij weet dat hij binnenkort doodgaat en begint een boek te schrijven over zichzelf. Je denkt vast: dat zal wel een droevig boek zijn. Maar dat valt mee. Sam schrijft grappig, met een droge humor die soms galgenhumor is. Hij ligt niet meer in het ziekenhuis. Hij is thuis en krijgt daar les, samen met Felix van dertien die ook terminaal is. Samen halen ze streken uit en hebben ze veel plezier.
Als Felix sterft, is Sam bij hem. De afscheidsdienst in de kerk vinden Sam en zijn zusje Ella vreselijk. Felix geloofde helemaal niet in God! roept Ella door de kerk, tot wanhoop van hun moeder. Sam en Ella maken hun eigen afscheid: ze gaan tussen de kerkbanken op de grond zitten en noemen alles op wat er leuk was aan Felix. Sam maakt allerlei lijstjes in zijn boek. Bijvoorbeeld over de dingen die hij nog wil doen, zoals Een beroemd wetenschapper worden, Alle horrorfilms kijken die ik niet mag zien, Tienerdingen doen, zoals drinken en roken en een vriendin hebben, en Vliegen in een zeppelin. Sam weet veel over zeppelins en maakt dus ook een lijst met fantastische feiten over zeppelins. Mooi is dat hij veel dingen van zijn lijstje doe-dingen ook werkelijk nog doet, zoals vliegen in een zeppelin, al is het onverstandig in zijn toestand. Zijn ouders houden hun hart vast, maar het geeft Sam het gevoel te léven!
Ook maakt hij een lijst met manieren om voor altijd te leven, zoals Je lichaam laten invriezen. Als ze dan over een paar honderd jaar een geneesmiddel tegen leukemie en het geheim van het eeuwige leven hebben ontdekt, ontdooien ze je weer. In zijn boek wil hij het antwoord vinden op alle vragen waar niemand antwoord op geeft, zoals Hoe weet je dat je dood bent? Waarom maakt God kinderen ziek? Doet het pijn als je doodgaat? en Waar ga je na de dood naartoe? Zijn onderwijzeres van wie hij thuis les krijgt, helpt hem antwoorden te vinden, onder meer via internet. Zo gaat hij zonder angst de dood tegemoet. Als je dit leest, ben ik dood is een heftig, indringend boek. De schrijfster, pas 23 jaar, heeft het heel knap geschreven: realistisch en ontroerend, maar niet zielig of sentimenteel. Soms moet je zelfs lachen. Het zet je aan het denken over de dingen in het leven waar het echt om gaat. Grote kans dat het lezen van dit boek iets in je verandert, namelijk dat je doodgaan minder eng gaat vinden. Sally Nicholls: Als je dit leest, ben ik dood, De Fontein, ISBN 9789026123603, € 14,95. Vanaf 11 jaar, ook voor volwassenen. --------------------------------------------------------------------------------------------- Januari 2009 De zussen krijgen bezoek Twee zussen leiden een tevreden rustig leventje op een eiland. Op een dag komt neef Hans op bezoek. De zussen ontvangen hem hartelijk. Neef Hans is hulpvaardig: hij repareert de kraan, hij maakt de lamp in de hal en hij doet nog meer klusjes.
Dan geeft hij ongevraagd het hele huis een andere kleur: ‘Dat ziet er toch een stuk beter uit dan eerst! Heel modern. En ik doe het graag voor jullie, hoor!’  Maar nu kijken de zussen niet meer zo blij.Hans gaat stug door: de zussen mogen geen pannenkoeken meer eten, alleen müsli. De hond, de kat en de vogel mogen niet meer naar binnen, want die hebben volgens Hans bacteriën. De zussen moeten elke ochtend gymnastiek doen om af te vallen. Hans noemt al hun dierbare spulletjes ‘troep’ en brengt die naar de zolder. Zelfs de gezellig rommelige tuin verandert door Hans in een kale vlakte met kaarsrechte paden waar huisdieren verboden zijn.
De zussen worden er ziek van. Hoe kunnen ze Hans stoppen?
Tenslotte pakt Hans boos zijn koffers. Hij vindt de zussen ondankbaar. ‘Jullie hebben niet één keer dankjewel gezegd! Bij mensen zoals jullie kun je nooit goed doen!’
Hij is nog niet vertrokken of de zussen halen opgelucht al hun spulletjes terug van de zolder. De dieren mogen weer binnen wonen en de zussen zijn op slag weer beter! De grappige prenten in dit boek vertellen nog meer dan de woorden. Je ziet de hond en de kat buiten in de regen zitten kleumen onder een krant. Aan de gezichten van de zussen zie je precies wat ze van de ‘hulp’ van Hans vinden. En tenslotte zie je de hond en de kat dansen van plezier terwijl ze Hans uitzwaaien. De zussen krijgen bezoek zet je aan het denken. Over wat helpen eigenlijk is. Over mensen iets opdringen waar ze niet om hebben gevraagd, ook al is het goed bedoeld. Over leven en laten leven. Over gelukkig zijn op je eigen manier. Over een ander in zijn waarde laten. Een prachtig, humoristisch prentenboek met een mooie boodschap. Sonja Bougaeva: De zussen krijgen bezoek, Milamant, ISBN 90 808922-2-X, € 13,50. Vanaf 5 jaar, ook voor volwassenen. -------------------------------------------------------------------------- ----------------------------------------------------------------------- Lieke's kinderboekentip van November 2008 Ik voel een voet!  Pikdonkere nacht. Geen maan en sterren te zien. Vijf dieren liggen in een hangmat te slapen. Opeens klinkt er een geluid. De dieren schrikken wakker en tuimelen uit de hangmat. Ze gaan op onderzoek uit. Eerst Schildpad. Hij voelt een voet net als zijn eigen voet maar dan reuzengroot. Dus denkt hij dat het een supergrote schildpad is. Vleermuis voelt een enorme vleugel en denkt dus dat het een heel grote vleermuis is. Octopus voelt een tentakel zoals zijn eigen tentakels, maar dan ontzettend groot. En dus denkt hij dat het een reuzenoctopus is. Ook de twee andere dieren voelen iets dat op henzelf lijkt en denken dus dat het geheimzinnige wezen een supergrote versie van henzelf is. Tja, wat zou dat nu kunnen zijn?
De bladzijden van dit mooie prentenboek zijn zwart als de nacht, maar de dieren hebben zulke schitterend veelkleurige patronen dat ze wel uit het zwart lijken te springen. Je gaat met de dieren mee op zoek naar het raadsel en geniet tegelijk van hun exotische kleurenpracht. Ik voel een voet! lijkt een prentenboek voor kleuters. Maar het zet grotere kinderen en volwassenen ook aan het denken. Want wat zou jij doen, als je iets vreemds ervaart dat enorm groot is? Dat je niet kunt zien, alleen een beetje voelen? Je probeert woorden te vinden voor waar het op lijkt… Het verhaal lijkt op een verhaal dat Boeddha 2500 jaar geleden verteld heeft. Net als Jezus vertelde Boeddha zijn verhalen om de mensen iets te leren. Zo’n verhaal had een diepere betekenis. Dit prentenboekverhaal dus ook. Wat denk jij dat het betekent?
Marancke Rinck & Martijn van der Linden: Ik voel een voet! ISBN 978-90-47700265, Lemniscaat, € 13,95, 4+. ------------------------------------------------------------------------------------------- Lieke's kinderboekentip van oktober 2008 Op weg naar huis
 Je zult maar tien jaar zijn en na je vader ook je moeder aan de ziekte aids verliezen! Dat overkomt Sam uit het Afrikaanse land Malawi. Sam had het voor een Afrikaanse jongen behoorlijk goed: hij woonde in de hoofdstad Blantyre, ging naar school, had mooie kleren en een computer. En van zijn moeder, zijn amai, had hij hippe blauwe sneakers met flitsende lichtjes gekregen, ‘voor speciale gelegenheden’.
Het boek begint als Sam aan het graf van zijn moeder zit - met zijn sneakers aan. Na de begrafenis beslist zijn familie over zijn toekomst. Hij moet naar familie in het geboortedorp van zijn moeder op het platteland. Hij reist erheen in een stampvolle bus met zijn lieve tante Mercy, een zus van zijn moeder.
Sam moet erg wennen. Het dorp is erg primitief en het huis van tante Mercy is een lemen hut van één kamer. Er is geen elektriciteit en hij moet op de grond op een matje slapen in plaats van in een bed in zijn eigen slaapkamer. Hij moet leren delen met zijn neefjes en nichtjes. Hij moet net als de anderen klusjes doen: brandhout verzamelen, het erf schoonvegen, boodschappen doen. Er is allerlei bijgeloof. Sam vindt het moeilijk om zich aan te passen en hij mist zijn amai. En als op een dag zijn mooie blauwe sneakers verdwenen zijn, vertrouwt hij niemand meer.
Het rouwproces dat Sam doormaakt wordt heel precies en gevoelig beschreven. Uiteindelijk merkt Sam dat stadse luxe het aflegt tegen de vriendschap en saamhorigheid in het dorp, en dat tante Mercy echt om hem geeft.
De tegenstellingen tussen stad en platteland, rijk en arm worden genuanceerd weergegeven. Je kunt je zo goed in Sam inleven dat Afrika opeens niet meer zo ver en zo vreemd lijkt. Geen wonder dat dit boek, naast een Zilveren Griffel, ook de IBBY-prijs 2008 gekregen heeft: de tweejaarlijkse prijs voor een jeugdboek dat het begrip voor niet-westerse culturen bevordert.
Jan Michael: Op weg naar huis ISBN 978-90-5637-938-4, Lemniscaat, € 13,95, 10+.
------------------------------------------------------------------------------------- Lieke's kinderboekentip van augustus/september 2008 Vogeltjelief  Vogeltjelief is niet alleen een lief boek over vogeltjes. Het is veel meer. Het gaat over sterven, maar is niet somber. Het gaat over verdriet, maar is niet verdrietig.
Merel gaat elke week naar opa en oma met een zak oud brood voor de vogels. Want opa en oma zijn dol op vogels. Ze hebben er honderden in hun tuin. Opa bestudeert ze en oma kan net zo mooi fluiten als de vogels. Opa vindt dat oma zelf wel een vogel lijkt en noemt haar ‘Vogeltjelief’.
Dan wordt oma ziek en sterft. Vlak voor haar dood zegt oma nog: Niet verdrietig zijn. Als je naar de vogels kijkt, ben ik er. Maar opa is ontroostbaar. De lekkere hapjes die Merel voor hem klaarmaakt, laat hij staan. De ontelbare vogels die buiten op hem wachten, ziet hij niet.
Tot er een klein vogeltje op de vensterbank neerstrijkt. Dan herinnert opa zich wat oma had gezegd. ‘Vogeltjelief is terug!’ roept hij blij. Hij rent naar buiten, naar de vogels. Ze doen hem nu allemaal aan zijn eigen ‘Vogeltjelief’ denken. Opa doet wel vreemde dingen, maar dat geeft niet, want hij kan weer blij zijn en samen met Merel de vogels voeren, zoals hij vroeger met oma deed. De platen zijn met een fijn pennetje getekend. Niet ‘echt’ maar wel zo dat je meteen zin krijgt om zelf ook te gaan tekenen. Zwierig, in vrolijke patroontjes en kleuren. Alleen op de bladzijden van sterven en verdriet zijn de kleuren bleek en lijkt alles stiller. Zelfs opa’s kleurige slip-over (zo’n ouderwetse opa-trui zonder mouwen) is dan grijs. Daarna komen de vogels in volle kleurenpracht terug en vrolijken ze opa op. De vogels geven troost, Merel geeft troost en het hele prentenboek geeft troost. Je krijgt er een brok van in je keel, zo lief en mooi. Kristien Aertssen: Vogeltjelief, ISBN 978-90-5838-438-6, De Eenhoorn, € 13,95, vanaf 3 jaar. ----------------------------------------------------------------------------------------- Lieke's kinderboekentip van juli 2008 Binnenstebuiten – jongeren en religie Dit keer een boek voor jongeren, óver jongeren die vertellen over hun geloof en wat dat voor hen betekent. Ze horen bij alle grote godsdiensten van de wereld, maar wonen in Nederland en spreken Nederlands. Het zijn gewone tieners, allemaal verschillend, maar in één ding hetzelfde: ze zijn trots op hun godsdienst en vertellen daar graag over.
Het boek valt vooral op door de vele foto’s, die over elkaar lijken te buitelen. Dat komt wat chaotisch over maar geeft wel een uniek inkijkje in het persoonlijk leven van de jongens en meisjes. En het laat zien hoe hun godsdienst daarin verweven is. Zo zie je in de kamer van de 17-jarige Avinash hindoegoden naast Ajax-spulletjes en sportmedailles aan de muur hangen.  Er is Chaja van 12 die bij de Joodse Gemeente uit Amstelveen hoort. De tweeling Gabriëlle en Thérèse van 16 uit Den Bosch, die katholiek zijn. Daniël van 12 die er trots op is dat hij bij de Russisch-orthodoxe kerk hoort. Eunice van 18 van de Ghanese kerk in de Bijlmer. Rachman van 16 van de Al-Hikmah-moskee in Den Haag. Sevim, 17 jaar, zonder hoofddoekje, van de Alevitische Cultuur Vereniging Rotterdam. Avinash van de Hindoeïstische Sewa Dhaam tempel in Dan Haag. Marissa van 13, van de Boeddhistische Buddharama-tempel in Waalwijk. En Ka-Yu van 15, van de Chinese He Hua-tempel in Amsterdam. En er zijn nog meer jongeren.
Mensen denken soms dat jongeren niets met religie te maken willen hebben. Boek, tentoonstelling en site bewijzen het omgekeerde. Jongeren brengen hun geloof, dat van binnen zit, hier open en eerlijk naar buiten. Het mooie van het boek is dat niet één geloof als het beste wordt gepresenteerd. Er spreekt respect uit voor elk geloof. In het Bijbels Museum in Amsterdam kun je tot en met 2 november 2008 de tentoonstelling te zien die bij dit boek hoort. Op www.binnenstebuiten.nl kom je de jongeren uit het boek op filmpjes tegen. En je kunt er op forums mee discussiëren over stellingen als: ‘Ik heb het beste geloof’, ‘Mijn geloof bepaalt hoe ik leef’ en ‘Waarom ik wel/niet geloof’.
Peter Dellenbag, Anton Feddema en Klaas de Jong: Binnenstebuiten – jongeren en religie, Gottmer, 21,95, 10+. ----------------------------------------------------------- Lieke's kinderboekentip van juni 2008 Broertjes! & Zusjes! Je denkt misschien dat het leuk is om een klein broertje te hebben. Meestal wel, maar soms…
Zo begint het prentenboek Broertjes! Grote broer is zes of zeven en kleine broer is twee of drie. Klein broertje is jaloers als grote broer bij mama op schoot zit. Klein broertje aapt grote broer na. Hij snapt niks van de spelregels van voetbal. Hij maakt het speelgoed van grote broer stuk en doet dan alsof die het zelf gedaan heeft. Grrr! Onuitstaanbaar! Tot klein broertje een keer uit logeren is. Dan mist grote broer hem. En als klein broertje slaapt is hij eigenlijk wel heel lief!   Het leuke van dit boek is dat de twee jongens chocoladebruin zijn maar dat ze met elkaar omgaan zoals broers en zusjes over de hele wereld dat doen, wat voor huidskleur ze ook hebben. Op een Amsterdams kinderdagverblijf riep de Turkse leidster: ‘Precies míjn twee jongens! Die doen net zo!’ Er is nog iets leuks aan Broertjes! Er staat ook een verhaal in over twee jonge hondjes die ongeveer net zo doen als de broertjes. Maar dat verhaal heeft geen woorden, dat mag je zelf vertellen. Na Broertjes! verschijnt deze maand ook, op dezelfde manier, Zusjes!, dat vanuit het grote zusje verteld wordt. Grappig is dat je haar al kent uit Broertjes! Als je goed kijkt, herken je misschien nog iemand uit Zusjes!, want de pop van klein zusje is Arabella uit het prentenboek Prinses Arabella is jarig, over een bruin prinsesje. De uitgeefster van Broertjes! en Zusjes!, Liza Milton, komt vaak in de Dominicus. Haar kinderen zijn ook in de Dominicus gedoopt. Ze vond dat er maar weinig prentenboeken waren waarin haar kinderen – die net als zijzelf een bruine huidskleur hebben – zich kunnen herkennen. Toen dacht ze: Dan ga ik zelf wel prentenboeken uitgeven met donkere kinderen erin. Zo gezegd, zo gedaan. In het schuurtje in haar achtertuin begon ze een nieuwe uitgeverij: Maopé Books. En daar komen nu prachtige prentenboeken vandaan, met kinderen in alle kleuren van de wereld! Mylo Freeman: Broertjes! en Zusjes! ISBN 978-90-893-4001-6, Maopé Books, € 13,95, vanaf 3 jaar. ----------------------------------------------------------- Lieke's kinderboekentip van mei 2008 Als ik de wereld kon maken Als mensen aan jou vragen Wat wil je later worden?, wat zeg je dan? De jongen uit het prentenboek Als ik de wereld kon maken weet het wel: hij zou de golven van de zee hoger willen maken, zieke mensen milkshakes geven zodat ze beter worden, superbroden bakken voor mensen die honger lijden, hij zou boeven vangen, verdriet laten verdwijnen, hij zou oorlogen stoppen, bosbranden blussen, vulkanen doven…  Dus als mensen hem vragen wat hij later worden wil, zou hij eigenlijk het liefst God willen worden… Maar, bedenkt hij tenslotte, misschien is het wel handig als ik eerst leer lezen.
De platen in dit maxi-prentenboek zijn heel indrukwekkend. Alsof de schilder in een paar machtige, rake verfstreken het visioen van vrede heeft willen schilderen dat de jongen voor zich ziet, en tegelijkertijd ook de strijd die hij moet voeren om dat visoen waar te kunnen maken. Als de jongen de golven hoger maakt, doet hij dat als een dirigent die een orkest van woeste brandinggolven dirigeert. De superbroden zijn wel heel erg super. En de bosbranden zijn hevig rood en zwart, terwijl de jongen er onverschrokken dwars doorheen vliegt. Zo geweldig droomt hij zichzelf. Gelukkig is de jongen aan het eind weer een gewoon mensenkind geworden, temidden van zijn boeken. Maar waar is zijn visioen dan gebleven? En waarom zou het boek dat hij dan leest, eindigen met een vraagteken? Susie Morgenstern & Jiang Hong Chen: Als ik de wereld kon maken, ISBN 978-90-56379414, Lemniscaat, € 14,95, vanaf 5 jaar. -----------------------------------------------------------------------Lieke's kinderboekentip van april 2008
Met open ogen Heel soms ontdek je een boek dat je zó mooi vindt dat je er geen woorden voor hebt. Je legt het onder je kussen, je draagt het steeds bij je, je leest eruit voor. En je verbaast je over de plaatjes, want die zijn zó eenvoudig en tegelijk veelzeggend, zó origineel bedacht en knap gemaakt!
 Dat heb ik nu bij Met open ogen van Karel Eykman. Hoe die man gedichten kan maken van bijbelteksten! Alsof de bijbel geen boek is van duizenden jaren oud, maar van nu. Alsof het over jouw eigen leven gaat in plaats van over mensen uit oeroude tijden. Eigenlijk zou ik hier het ene na het andere gedicht willen overschrijven om je ook enthousiast te maken. Maar welke dan in vredesnaam! Ze zijn allemaal zo goed, vooral als je ze hardop leest. Hier dan een voorbeeld uit Spreuken 1. Karel Eykman maakt daar een scheldwoordenrap van: Klokkenhoofd! Apenkaas! Slijmnek! Bananenrug!
Brokkensloof! Gatenbaas! Zeilbek! Bavianenmug!
Palingoog! Kamelenkip! Tijgerbil en zuurscheet!
Spatoloog! Juwelentip! Reigerpil en buurneet! Heb jij hier zo vlug nog van terug?
Lijkt me stug, kom maar over de brug.
Ik zou maar beginnen met effe dimmen
je zal ’t niet winnen, slome slimme.
Of zullen we weer vriendjes worden? Komt in orde.
Dan leer ik je de woorden die je daarnet van me hoorde. Dit is maar één stukje uit één gedicht. En er staan er honderd in dit boek! Ook hele lieve, hoor. Die zijn – echt waar - ook uit de bijbel. Zoals Jij naast me in het gras en Zonder liefde ben je nergens. En zoals Zoete zoen, dat zo eindigt: Nou weet ik het weer / jij smaakt naar meer. Dit schitterende boek smaakt ook naar meer! Karel Eykman: Met open ogen, 100 bijbelse gedichten, illustraties Ceseli Josephus Jitta, ISBN 978-90-261-0139-7, De Fontein / NZV Uitgevers,
€ 19,95, 10 -100 jaar --------------------------------------------------------------------------- Lieke's Kinderboekentip van maart 2008 Engel Of je nu wel of niet in engelen gelooft, je kunt altijd een engel verzinnen. Dat hebben de makers van het prentenboek Engel ook gedaan. Ze bedachten een lief engeltje dat met zijn vleugels in een boom verstrikt raakt. Een jongen, Sjors, haalt hem uit de boom en spalkt zijn gebroken vleugel.  Maar het ergste vindt het engeltje dat het zijn boodschap is kwijtgeraakt.
Zijn boodschap? Ja, nadat het engeltje naast Sjors is gaan slapen, zien we die boodschap door het bos dwalen als een zacht stralend licht.
En overal waar dat licht komt, gebeuren er mooie dingen: de kat die achter de muis aan zit, wordt plotseling een vriendje van die muis. Iemand die van een brug af valt, wordt opgevangen door de vissen. Een boef wordt een behulpzame meneer. Totdat een kraai de boodschap oppikt en meeneemt naar zijn nest.
Het loopt goed af en Sjors krijgt een stukje van die mooie boodschap. Wat kan hij daar wel niet allemaal mee doen! Er bestaan kinderen die denken dat prentenboeken kinderachtig zijn, alleen voor kleuters. Misschien was dat vroeger zo. Maar nu echt niet meer! In veel prentenboeken zit een boodschap voor mensen van alle leeftijden. Ook in dit prentenboek. Als je een beetje doordenkt, snap je het vanzelf. Voor je kleuterbroertje of –zusje is die engel echt. Voor jou verzonnen. Wat maakt het uit? De boodschap van die engel blijft hetzelfde. Ingrid & Dieter Schubert: Engel, ISBN 978-90-5637-989-6, Lemniscaat, E 13,50, vanaf 3 jaar. ----------------------------------------------------- Lieke's kinderboekentip van februari 2008 Verkocht Kun je je dit voorstellen? Je bent een kleuter van vier en je straatarme ouders verkopen je aan een louche figuur. Die man, Asnar, belooft je ouders veel geld als jij eenmaal kamelenjockey bent, ver weg overzee.
Dat overkomt Yakub uit Pakistan. Zijn ouders geloven de mooie praatjes van Asnar. Voor de douane doet Asnar alsof Yakub zijn zoon is die op zijn paspoort staat. Zo weet hij Yakub mee te smokkelen naar de kamelenraces in de Arabische woestijn. Onderweg komt het meisje Zareena erbij, met wie Yakub vriendschap sluit.  Op de renbaan worden Yakub en Zareena samen met honderden andere kinderen, soms peuters van twee en drie, getraind om als jockey aan de levensgevaarlijke kamelenraces mee te doen. Hoe lichter de kinderen, hoe harder de kamelen kunnen rennen. Dus krijgen ze weinig te eten. De kinderen worden mishandeld, soms tot de dood erop volgt.
Yakub probeert een paar keer vergeefs te ontsnappen, waarvoor de wrede Asnar hem zwaar straft. Zelfs als Yakubs vader hem na jaren komt ophalen, weet Asnar dat te verhinderen: de jongen staat immers op zíjn paspoort en niet op dat van Yakubs vader. Gelukkig lukt het Yakub later toch om te vluchten.
Dit soort dingen zijn echt gebeurd! Niet eens zo lang geleden. Schrijver Hans Hagen verzamelde jarenlang krantenberichten over ontvoerde kinderen uit arme landen in Zuid-Azië. Pas toen hij in 2001 de Nederlandse school in Dubai bezocht en buiten de stad de renbaan ontdekte, met honderden kinderen op de kamelen, snapte hij waar die ontvoerde kinderen terecht kwamen. Er kwam protest van Unicef. En ouders van kamelenjockeys klaagden de emir van Dubai aan. In 2005 werden deze kindslaafjes vervangen door… robots! Ondanks alle wreedheden die Yakub en zijn vriendinnetje Zareena meemaken, lees je Verkocht in één ruk uit. Dat komt omdat Hans Hagen wel vertelt wat er met de kinderen gebeurt, maar niet op sensatie uit is. Erge dingen moet je soms maar raden. Bovendien zijn de kinderen in dit boek een hoopvol tegenwicht tegen de wreedheid van de slavendrijvers en hun steenrijke bazen, de sjeiks van de Verenigde Arabische Emiraten. Bij elke vluchtpoging vlucht je met ingehouden adem mee. Verkocht is een vlammend protest tegen kinderslavernij in de 21-ste eeuw. Maar het is ook een spannend verhaal over hoe een kind deze slavernij overleeft. Hans Hagen: Verkocht, ISBN 978-90-451-0560-4, Querido, E 13,50, vanaf 10 jaar.
Verkocht kreeg de Woutertje Pieterse Prijs 2008. ---------------------------------------------------- Lieke's kinderboekentip van januari 2008 De gulle boom
Er was eens een boom… – bladzijde omslaan – en hij hield van een kleine jongen. – bladzijde omslaan - Elke dag kwam de jongen langs – bladzijde omslaan – om de blaadjes te verzamelen die van de boom vielen – bladzijde omslaan – en van die blaadjes maakte hij een kroon en hij speelde dat hij de koning van het bos was.
 Zolang die jongen klein is, speelt hij met de boom, hij klimt erin, eet zijn appels en rust uit in zijn schaduw. De jongen is gelukkig met de boom. En de boom is gelukkig met de jongen. Maar dan wordt de jongen ouder. De boom is dan vaak alleen. Later plukt de jongen alle appels uit de boom om ze te verkopen. Nog later, de jongen is dan een man geworden, zaagt hij de takken van de boom af om er een huis van te bouwen. De boom is nog steeds gelukkig dat hij de jongen helpen kan. Als de jongen oud geworden is, komt hij nog eens terug en zaagt dan de hele boom af om er een boot van te bouwen. Van de boom blijft alleen een stronk over. De boom is niet gelukkig meer. Nog één keer komt de jongen terug. Hij is dan stokoud geworden. En zelfs dán heeft de boom nog iets te geven… Je snapt het al: dit verhaal is een doordenkertje. Het gaat niet alleen over het leven van die jongen en die boom. Het gaat ook over het leven van jou en mij. Over het leven van alle mensen. En over hoe mensen met de natuur omgaan.
Het is een verhaal vol wijsheid, dat kleuters al kunnen begrijpen, terwijl ook opa’s en oma’s het mooi zullen vinden. En zo liefdevol geschreven dat je soms denkt: was ik maar een boom en geen mens…
De gulle boom door Shel Silverstein, vertaald door Arthur Japin, uitgeverij Mozaïek, E 13,50. Vanaf 4 jaar. Ook voor volwassenen. --------------------------------------------------------------------------------------- Lieke’s Kinderboekentip van de maand December 2007 Over engelen, goden en helden
Verhalen uit de grote wereldreligies
Je kent vast wel de verhalen over de ark van Noach, over koning David, over Jona in de walvis en over het kindje Jezus in de kribbe. Logisch, want dat zijn verhalen uit de christelijke godsdienst en in Nederland zijn de meeste mensen met een geloof christelijk.
Toch komen er steeds meer kinderen in Nederland met een andere godsdienst. Misschien heb je kinderen in je klas die islamitisch zijn, of hindoeïstisch, of joods of boeddhistisch. Zij geloven ook in God, maar op een andere manier. Ze hebben andere gewoontes en ander eten.
Ze hebben ook andere verhalen. En die staan in dit schitterende boek. Sommige zijn ruig en wreed. Andere wijs en liefdevol. Of sprookjesachtig en dromerig. Over de schatrijke prins Siddharta die een straatarme bedelmonnik wilde worden. Over de pratende baby Krishna die de heks Putana doodde. Over hoe Ganesha, de zoon van godin Parvati, het hoofd van een olifant kreeg. Over hoe het leven van Mohammed gered werd door twee duiven en een spin. Over hoe er een pad door de zee ontstond toen de Jisraëlieten met Mosjee wegvluchtten uit de slavernij.
Soms lijken verhalen uit de ene godsdienst op die uit een andere godsdienst. Zoals de verhalen over Boeddha en Jezus. En de verhalen over de onderkoning van Egypte die ervoor zorgde dat de mensen tijdens een hongersnood te eten kregen. Bij de christenen heet hij Jozef, in de islam Joesoef en bij de joden Joseef.
Het zijn allemaal spannende, wonderlijke verhalen, vaak over goed en kwaad. Als je ze leest is het alsof je iets meer gaat begrijpen van die andere godsdiensten. En misschien begrijp je dan ook wel iets meer van de kinderen die met die verhalen zijn opgegroeid. Over engelen, goden en helden, verhalen uit de grote wereldreligies door Janny van der Molen, met tekeningen in kleur door Els van Egeraat, uitgeverij Ploegsma, E 24,95. Vanaf 9 jaar. Ook voor volwassenen. December 2008 Het licht schijnt overal
Verhalen over Kerstmis
 Dat we met Kerst de geboorte van Jezus vieren, weet je natuurlijk. Maar wist je dat er ook een verhaal is waarin Jezus onder een dadelboom is geboren? In dat verhaal heet Jezus Isa en Maria Marjam. Het staat in de Koran. En het staat nu ook in Het licht schijnt overal, een prachtig nieuw boek met verhalen over het ontstaan van het Kerstfeest.
Als je dit boek leest, begrijp je dat in het Kerstfeest gebruiken uit verschillende culturen samenkomen, want een lichtfeest in donkere dagen wordt in veel culturen gevierd. Uit een verhaal dat in het jaar 325 in Trier speelt, begrijp je waarom Kerst op 25 december gevierd wordt. Want er is geen enkel bewijs dat Jezus eind december geboren zou zijn. Dat had net zo goed februari of oktober kunnen zijn. Maar 25 december was de geboortedag van de Romeinse zonnegod Mithras… Uit een verhaal over Franciscus van Assisi begrijp je dat de kerststal door hem is bedacht: hij vond dat mensen het kerstverhaal moesten kunnen meebeleven en maakte daarom een stal met echt levende dieren. Een verhaal uit de Noorse mythologie verklaart waarom mensen elkaar met Kerst onder een maretak een zoen geven. En waarom zetten we met Kerst eigenlijk een versierde boom in ons huis? En wat zou eigenlijk het verband zijn tussen Sinterklaas en Santa Claus, de kerstman? En waarom wordt met Kerst altijd het ballet ‘De Notenkraker en de Muizenkoning’ opgevoerd? Het licht schijnt overal is een boek over Kerst waar je echt wat aan hebt. Niet oppervlakkig of sentimenteel, maar boeiend en leerzaam. Het gaat uit van het christelijke verhaal, maar met respect voor verhalen uit andere religies. De allereerste Kinderboekentip van de maand, december 2007, was Over engelen, goden en helden, verhalen uit de grote wereldreligies. Van dezelfde schrijfster: Janny van der Molen. Ze kreeg er een Vlag en Wimpel voor én een eervolle vermelding van de IBBY-prijs, de tweejaarlijkse prijs voor een kinderboek dat het wederzijds begrip tussen culturen bevordert.
Het licht schijnt overal is net zo informatief en vertellend op een frisse, aanstekelijke manier. Ideaal om met Kerst uit voor te lezen! Janny van der Molen: Het licht schijnt overal, illustraties Els van Egeraat, Ploegsma, ISBN 978 90 21666167, € 19,95, Vanaf 9 jaar, ook voor volwassenen. P.S. Als jij een boek gelezen hebt, dat je zó goed vindt dat je denkt: dit moeten andere kinderen ook lezen, mail dan naar: liekevanduin@dds.nl. Ik neem dan contact met je op en dan maken we samen een Extra Kinderboekentip van …. (op de stippeltjes komt dan jouw naam en leeftijd). Dan komt jouw boekentip hier óók te staan! Lieke
|
